HS Code คืออะไร? วิธีค้นหาและตรวจสอบพิกัดสินค้าก่อนเริ่มนำเข้า

HS Code คือรหัสมาตรฐานที่ใช้จำแนกประเภทสินค้าในการนำเข้าและส่งออก โดยในไทยมักเรียกว่า “พิกัดศุลกากร” รหัสนี้สำคัญมาก เพราะเกี่ยวข้องกับการคำนวณอัตราอากร ภาษีนำเข้า เอกสารศุลกากร และขั้นตอนตรวจปล่อยสินค้า หากระบุผิด อาจทำให้สินค้าติดด่าน ถูกประเมินอากรใหม่ หรือมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม บทความนี้จะพาเข้าใจโครงสร้าง HS Code และวิธีเช็คพิกัดศุลกากรจากระบบของกรมศุลกากรแบบเป็นขั้นตอน

HS Code มีโครงสร้างยังไง ทำไมต้องแบ่งเป็นตอน ประเภท และประเภทย่อย

HS Code หรือพิกัดศุลกากรไม่ได้เป็นเลขสุ่ม แต่เป็นรหัสที่แบ่งสินค้าออกเป็นหมวดหมู่ตามลักษณะ วัสดุ ส่วนประกอบ และการใช้งาน โดยระบบสากลจะใช้รหัสหลัก 6 หลัก ส่วนประเทศไทยมีการแตกย่อยเพิ่มเติมตามระบบอาเซียนและรหัสสถิติ เพื่อใช้กับการนำเข้าและการจัดเก็บข้อมูลให้ละเอียดขึ้น

โครงสร้างโดยทั่วไปแบ่งได้เป็น

• ตอน ใช้จัดกลุ่มสินค้าระดับกว้าง เช่น สินค้าเกษตร เคมีภัณฑ์ โลหะ เครื่องจักร หรือสิ่งทอ
• ประเภท ใช้จำแนกสินค้าให้เฉพาะขึ้นภายในตอนนั้น ๆ
• ประเภทย่อย ใช้แยกสินค้าที่มีรายละเอียดใกล้เคียงกัน เช่น วัสดุ ลักษณะ หรือวัตถุประสงค์การใช้งาน
• รหัสสถิติ ใช้ในไทยเพื่อแยกรายละเอียดสินค้าและข้อมูลทางสถิติให้ชัดเจนขึ้น

ระดับรหัส	จำนวนหลักโดยประมาณ	ความหมาย
ตอน / Chapter	2 หลักแรก	กลุ่มสินค้าหลัก
ประเภท / Heading	4 หลักแรก	ประเภทสินค้าภายในกลุ่ม
ประเภทย่อยสากล / HS Subheading	6 หลักแรก	รายละเอียดสินค้าตามมาตรฐานสากล
พิกัดอาเซียน / AHTN	8 หลัก	รายละเอียดที่ใช้ร่วมกันในอาเซียน
รหัสสถิติของไทย	11 หลัก	รายละเอียดเพิ่มเติมสำหรับการนำเข้าและสถิติในไทย

ทำไมต้องแบ่งรหัสออกเป็นชั้น ๆ 

การแบ่งรหัสออกเป็นหลายชั้นช่วยให้แต่ละประเทศจำแนกสินค้าได้ด้วยมาตรฐานเดียวกันในระดับสากล ก่อนจะแตกย่อยตามระบบของประเทศนั้น ๆ ทำให้การค้นหาพิกัด การเทียบอัตราอากร และการตรวจสอบเอกสารทำได้เป็นระบบมากขึ้น

ตัวอย่างเช่น สินค้าสองชิ้นอาจอยู่ในกลุ่มเดียวกัน แต่ต่างกันที่วัสดุหรือการใช้งาน รหัสที่ละเอียดขึ้นจะช่วยแยกสินค้าเหล่านี้ออกจากกัน และทำให้การประเมินอากรตรงกับสินค้าจริงมากกว่า

หลักสากลกับของไทยใช้เหมือนกันไหม

หลักสากลของ HS Code ใช้ 6 หลักแรกเป็นมาตรฐานร่วมกัน แต่ประเทศไทยใช้รหัสที่ละเอียดกว่า โดยทั่วไปจะพบทั้งระดับ 8 หลัก และรหัสสถิติ 11 หลัก เพื่อแยกรายละเอียดสินค้าเพิ่มเติมสำหรับการจัดเก็บอากรและข้อมูลการนำเข้า

ดังนั้น เวลาค้นหาพิกัดศุลกากรสำหรับนำเข้าไทย ไม่ควรดูแค่ HS Code 6 หลักจากต่างประเทศเท่านั้น ควรตรวจสอบพิกัดที่ใช้ในไทยจากระบบของกรมศุลกากรอีกครั้ง

รู้ได้ยังไงว่าสินค้าที่จะนำเข้าใช้ HS Code อะไร?

ก่อนค้นหา HS Code ควรสรุปข้อมูลสินค้าของตัวเองให้ชัดเจนก่อน เพราะระบบค้นหาพิกัดไม่ได้ดูแค่ชื่อสินค้า แต่พิจารณาจากลักษณะจริงของสินค้า วัสดุ ส่วนประกอบ และการใช้งานหลัก หากข้อมูลไม่ชัด อาจเลือกพิกัดผิดตั้งแต่ต้น

ข้อมูลที่ควรเตรียมมี 3 อย่าง

• สินค้าทำจากวัสดุอะไร เช่น พลาสติก เหล็ก อะลูมิเนียม ผ้า ไม้ ยาง หรือวัสดุผสม
• มีส่วนประกอบหรือโครงสร้างแบบไหน เช่น เป็นชิ้นส่วน อุปกรณ์สำเร็จรูป เครื่องจักร ของใช้ในบ้าน หรือวัตถุดิบ
• ใช้งานหลักเพื่ออะไร เช่น ใช้ในโรงงาน ใช้กับรถยนต์ ใช้ทางการแพทย์ ใช้ตกแต่ง หรือใช้บริโภค

เช็คพิกัดศุลกากรขาเข้าจากเว็บกรมศุลกากร มีขั้นตอนอะไรบ้าง

การเช็คพิกัดศุลกากรขาเข้า ควรเริ่มจากระบบสืบค้นพิกัดอัตราศุลกากรหรือ e-Tariff บนเว็บไซต์กรมศุลกากร เพื่อดูรหัสพิกัด คำอธิบายสินค้า และข้อมูลอัตราอากรที่เกี่ยวข้อง โดยไม่ควรใช้ข้อมูลจากผู้ขายต่างประเทศเพียงอย่างเดียว

ขั้นตอนเบื้องต้นคือ

1. เข้าเว็บไซต์กรมศุลกากรที่ customs.go.th แล้วไปที่เมนูบริการอิเล็กทรอนิกส์หรือค้นหาพิกัดอัตราศุลกากร
2. ใช้คำค้นจากข้อมูลสินค้า เช่น วัสดุ ลักษณะสินค้า หรือการใช้งานหลัก
3. ระบบจะแสดงรายการตอน ประเภท ประเภทย่อย หรือรหัสเต็มที่เกี่ยวข้อง
4. อ่านคำอธิบายสินค้าในแต่ละผลลัพธ์ แล้วเทียบกับสินค้าจริงอย่างละเอียด
5. ตรวจสอบอัตราอากร เงื่อนไข และประกาศที่เกี่ยวข้องก่อนสรุปพิกัด

นำเข้าครั้งแรก ต้องรู้พิกัดก่อนสั่งของเลยไหม ถามใครได้บ้าง

ควรรู้พิกัดก่อนสั่งของ โดยเฉพาะถ้าเป็นสินค้ามูลค่าสูง สินค้าที่มีหลายวัสดุ หรือสินค้าที่ต้องขอใบอนุญาต เพราะ HS Code มีผลต่อการประเมินอากร ภาษี และเอกสารนำเข้า หากไม่แน่ใจ สามารถสอบถามกรมศุลกากรโดยตรง หรือใช้บริการจำแนกประเภทพิกัดล่วงหน้าของกรมศุลกากรได้

พิกัดศุลกากรขาเข้า เกี่ยวข้องกับอัตราอากรและภาษียังไง

พิกัดศุลกากรขาเข้าเป็นข้อมูลสำคัญที่ใช้เชื่อมกับอัตราอากรและภาษีที่ต้องชำระเมื่อนำสินค้าเข้าไทย รหัสพิกัดที่ต่างกันอาจมีอัตราอากรต่างกัน แม้สินค้าจะดูคล้ายกันในเชิงการใช้งานก็ตาม

อย่างไรก็ตาม ไม่ควรฟันธงตัวเลขอัตราอากรจากชื่อสินค้าอย่างเดียว เพราะอัตราอาจขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่น

• รหัสพิกัดที่ถูกต้อง
• ประเทศต้นทาง
• สิทธิประโยชน์ทางภาษีหรือ FTA
• ประกาศหรือข้อกำหนดเฉพาะของสินค้า
• ใบอนุญาตหรือมาตรการควบคุมที่เกี่ยวข้อง

ดังนั้น ก่อนคำนวณต้นทุนนำเข้า ควรตรวจสอบพิกัดและอัตราอากรจากกรมศุลกากรหรือประกาศที่เกี่ยวข้องเป็นรายกรณี

จะเกิดอะไรขึ้นถ้าระบุพิกัดสินค้าผิด?

หากระบุ HS Code ผิด ผลกระทบอาจไม่ได้จบแค่เอกสารผิด แต่ส่งผลต่อกระบวนการนำเข้าโดยตรง เพราะพิกัดสินค้าเกี่ยวข้องกับอัตราอากร ภาษี ใบอนุญาต และขั้นตอนตรวจปล่อยสินค้า

ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น ได้แก่

• สินค้าติดด่านหรือต้องตรวจสอบเพิ่ม ทำให้ระยะเวลาปล่อยสินค้านานขึ้น
• ถูกประเมินอากรใหม่ หากเจ้าหน้าที่เห็นว่าพิกัดที่สำแดงไม่ตรงกับสินค้าจริง
• มีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม เช่น ค่าฝากตู้ ค่าคลังสินค้า หรือค่าแก้ไขเอกสาร
• อาจมีค่าปรับหรือผลทางกฎหมาย หากเป็นการสำแดงผิดที่มีผลต่อภาษีหรือเงื่อนไขนำเข้า

การระบุพิกัดจึงเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการ Customs Clearance ที่ควรตรวจให้เรียบร้อยก่อนยื่นเอกสารจริง

มีชิปปิ้งหรือบริษัทที่ช่วยหาพิกัดศุลกากรให้ไหม คิดค่าบริการยังไง

มีบริษัทนำเข้าส่งออกชิปปิ้ง และผู้ให้บริการด้านศุลกากรที่ช่วยตรวจสอบพิกัดสินค้าเบื้องต้นได้ โดยเฉพาะสินค้าที่มีรายละเอียดซับซ้อน เช่น เครื่องจักร ชิ้นส่วนอะไหล่ สินค้าหลายวัสดุ หรือสินค้าที่มีข้อกำหนดเฉพาะ

ค่าบริการมักขึ้นอยู่กับ

• ความซับซ้อนของสินค้า
• จำนวนรายการสินค้า
• ขอบเขตงาน เช่น ตรวจพิกัดอย่างเดียว หรือรวมทำเอกสารนำเข้า
• ความเร่งด่วนของงาน
• ต้องประสานหน่วยงานเพิ่มเติมหรือไม่

หากต้องการผู้ช่วยดูภาพรวมการนำเข้า สามารถศึกษาบริการของบริษัทนำเข้าส่งออก เพื่อเข้าใจขอบเขตงานก่อนตัดสินใจได้

สรุป

HS Code คือรหัสสำคัญที่ควรรู้ตั้งแต่ก่อนเริ่มนำเข้า เพราะใช้จำแนกสินค้า เชื่อมกับอัตราอากร ภาษีนำเข้า ใบอนุญาต และขั้นตอนศุลกากร หากระบุพิกัดผิด อาจทำให้สินค้าติดด่าน ถูกประเมินอากรใหม่ หรือมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม

ก่อนนำเข้า ควรสรุปรายละเอียดสินค้าให้ชัดเจน ตรวจสอบพิกัดจากระบบของกรมศุลกากร และเทียบคำอธิบายสินค้าให้ตรงกับสินค้าจริง หากไม่มั่นใจ ควรปรึกษากรมศุลกากรหรือผู้เชี่ยวชาญด้านนำเข้า เพื่อช่วยลดความเสี่ยงก่อนสั่งสินค้าและยื่นเอกสารจริง

คำถามที่พบบ่อย (FAQs)

1. HS Code กับพิกัดศุลกากร คือคำเดียวกันไหม?

ใกล้เคียงกันมาก โดย HS Code คือรหัสมาตรฐานสากลที่ใช้จำแนกสินค้า ส่วนพิกัดศุลกากรในไทยมักหมายถึงรหัสที่ใช้ในระบบศุลกากรไทย ซึ่งอาจมีการแตกย่อยมากกว่า 6 หลักตามระบบของไทย

2. สินค้าชนิดเดียวกัน ใช้ HS Code เหมือนกันทุกประเทศไหม?

หลักสากล 6 หลักแรกมักใช้ร่วมกัน แต่แต่ละประเทศอาจแตกย่อยรหัสเพิ่มเติมต่างกัน เช่น ไทยใช้ระดับ 8 หลักและรหัสสถิติ 11 หลัก จึงควรตรวจสอบพิกัดของประเทศปลายทางอีกครั้ง

3. เช็คพิกัดศุลกากรออนไลน์ ต้องเสียค่าใช้จ่ายไหม?

การสืบค้นพิกัดผ่านระบบของกรมศุลกากรโดยทั่วไปสามารถตรวจสอบข้อมูลได้ผ่านเว็บไซต์ของกรมศุลกากร แต่หากต้องการให้ผู้เชี่ยวชาญช่วยวิเคราะห์สินค้าเฉพาะราย อาจมีค่าบริการตามขอบเขตงาน

4. พิกัดศุลกากรเปลี่ยนแปลงได้ไหม ต้องอัปเดตบ่อยแค่ไหน?

พิกัดศุลกากรสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตามการปรับปรุงของระบบสากล ประกาศอาเซียน หรือประกาศในประเทศ ผู้นำเข้าควรตรวจสอบข้อมูลล่าสุดทุกครั้งก่อนนำเข้า โดยเฉพาะสินค้าที่ไม่ได้สั่งเป็นประจำ

5. ไม่แน่ใจพิกัดที่หาได้ ควรทำยังไงก่อนนำเข้าจริง?

ควรเตรียมรายละเอียดสินค้าให้ครบ เช่น รูปสินค้า วัสดุ ส่วนประกอบ วิธีใช้ และเอกสารจากผู้ขาย จากนั้นสอบถามกรมศุลกากรหรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านนำเข้า ก่อนสั่งซื้อหรือยื่นเอกสารศุลกากรจริง